Партыя БНФ » Краіна можа апынуцца на мяжы дэфолту
Партыя БНФ - партыя абароны народных інтарэсаў


Краіна можа апынуцца на мяжы дэфолту

Дададзена 03.04.2020 11:53:20 | 723 праглядаў

Ва ўмовах крызісу дзяржава павінна дапамагчы выжыць бізнесу. Таму што інакш, пасля заканчэння форс-мажору, яна застанецца ні з чым. Калі не падтрымаць тых, каго раней грэбліва называлі «вашывымі блохамі», кепска будзе самой дзяржаве.

Піша Таццяна Лісічэнка на старонках беларускага тыднёвіка “Новы Час”

storage.yvision.kzВядомы брэсцкі прадпрымальнік Кірыл Борахаў, уладальнік сеткі ўстаноў грамадскага харчавання, апублікаваў зварот да ўладаў і жыхароў горада, заклікаўшы аказаць падтрымку малому бізнесу, каб не дапусціць калапсу гэтага сектара эканомікі.

Ён адзначыў, што не можа закрыць свае ўстановы на каранцін, таму што «афіцыйна ў нашай краіне каранціну няма, і мы не можам спаслацца на форс-мажор». «У нас ёсць абавязацельствы перад нашымі пастаўшчыкамі, арэндадаўцамі, дзяржавай, крэдытнымі арганізацыямі, супрацоўнікамі, і таму нам трэба працаваць, каб іх выканаць», — зазначае ён..

Па словах Борахава, паток кліентаў у яго ўпаў на 90 працэнтаў. Банк і некаторыя арандатары паставіліся з разуменнем і адтэрмінавалі плацяжы, але ўлады занялі чакальную пазіцыю. З-за гэтага Борахаў не можа закрыцца і ўзяць тайм-аўт. А кампенсаваць страты ніхто, падобна, не збіраецца.

«Адбываецца катастрафічнае зніжэнне эканамічнай і спажывецкай актыўнасці, якое ставіць многія прадпрыемствы пад пагрозу выжывальнасці. У кожнага з нас ёсць любімыя месцы, кафэ, бары, рэстараны, крамы, паслугі, любімыя майстры, прадаўцы, афіцыянты, рэчы і прадукты, якія робяць наша жыццё лепшым і камфортнейшым, знікненне якіх знервуе і зробіць наш горад горшым. Таму я прашу па-сяброўску падтрымаць лакальны бізнес, якім мы карыстаемся і любім, таму што калі мы гэта не зробім, то можам яго проста страціць», — напісаў прадпрымальнік у Фэйсбуку.

У падобнай сітуацыі аказаліся шмат якія бізнесоўцы.

Уразлівыя групы насельніцтва

Канешне, беларуская эканоміка наўрад ці вытрымае паўнавартасны каранцін, калі спыняць сваю працу прадпрыемствы і ўстановы. Каранцін — вельмі дарагое задавальненне для дзяржавы, і тут Лукашэнка мае рацыю. Аднак ва ўмовах крызісу дзяржава павінна дапамагчы выжыць бізнесу. Таму што інакш, пасля заканчэння форс-мажору, яна застанецца ні з чым.

Найперш трапляе ў групу рызыкі бізнес, у якога няма «падушкі бяспекі». Гэта, перадусім, індывідуальныя прадпрымальнікі і самазанятыя, а таксама малы і дробны бізнес. Несалодка давядзецца ў першую чаргу ІП, што гандлююць на рынках. Яны і раней скардзіліся на нізкую пакупніцкую здольнасць насельніцтва, з-за чаго людзі перасталі набываць тавар на рынках. Цяпер на рынкі народ увогуле не ходзіць з-за небяспекі заразіцца. Да таго ж, вакол краіны абвешчаны каранцін, і большасць з гэтых ІП проста не можа выехаць за межы краіны, каб абнавіць асартымент тавараў.

Турыстычны бізнес, забаўляльны, перавозкі і грамадскае харчаванне, цырульнікі, салоны прыгажосці і спартовыя залы — спіс тых, хто пацерпіць ад эпідэміі каронавіруса, павялічваецца штодня. І, на жаль, сапраўды, гэта — малы бізнес.

Насамрэч, страта малога бізнесу для дзяржавы — вельмі небяспечная. Калі не падтрымаць тых, каго раней грэбліва называлі «вашывымі блохамі», кепска будзе самой дзяржаве. Адзін з асноўных пунктаў папаўнення як мясцовых, так і рэспубліканскага бюджэту — гэта падаткі і штрафы. Напрыклад, «падатак на тавары, работы і паслугі», а таксама штрафы, у бюджэце сталіцы складае пятую яго частку. Калі ІП спыняць сваю працу, каму кантралёры будуць выпісваць штрафы на запланаваныя ў сталічных выдатках 14,7 мільярда рублёў? Самім сабе?

І так — у кожным горадзе. Праўда, ёсць надзея, што сённяшняя сітуацыя ўрэшце прымусіць улады ачомацца і не планаваць даходы ад штрафаў у праекты бюджэтаў.

Не звольніць — кепска

У той жа час улада працягвае гуляць у «дзяржаву для народа». З-за неабвешчанага каранціну людзі не могуць «закансерваваць» свой бізнес. Да таго ж асабіста Аляксандр Лукашэнка распарадзіўся наконт «звальненняў у прыватным сектары». Маўляў, альбо ніякіх звальненняў, альбо ты больш не працуеш.

На жаль, ад такога кіравання працэсам нічога добрага не атрымаецца. Таму што ў бізнесу будзе стаяць выбар: альбо не паслухацца кіраўніка дзяржавы і звольніць работнікаў з-за падзення попыту на паслугі на 80–90%, тым самым ратуючы сваю справу і маючы шанец на яе аднаўленне. Альбо збанкрутаваць — і ўсё роўна звольніць работнікаў.

Канешне, ёсць шмат прыёмаў, каб абысці забарону на звальненне — напрыклад, адправіць людзей у «вымушаны адпачынак за свой кошт». Нібыта, і загад выкананы (нікога не звольнілі), і нагрузка на прадпрыемства скарацілася. Але што будзе далей? У работнікаў застаецца псіхалагічная прывязка да старога месца працы, у іх, нібыта, няма стымулу шукаць новае месца заробку, застаецца надзея, што «з часам усё наладзіцца».

У выніку мы атрымаем безліч «нібыта працоўных беспрацоўных». І вінаваціць яны ў гэтым будуць дзяржаву, якая дала ім «ілюзію працаўладкавання». А шмат у каго — крэдыты, па якіх трэба плаціць рэгулярна і своечасова.

Таму больш сумленна было б усё ж патлумачыць людзям сітуацыю, а не карміць іх марнымі спадзяваннямі.

Падтрымка саміх сябе

Да 1 красавіка ўрад павінен быў распрацаваць меры для падтрымкі эканомікі. Планавалася, што ў першую чаргу будуць уведзеныя часовыя падатковыя і крэдытныя канікулы для кампаній, аказаная падтрымка індывідуальным прадпрымальнікам. На справе ж у час напісання гэтага матэрыялу (якраз 1 красавіка, калі такія планы ўжо павінны былі існаваць), малы бізнес такіх захадаў не дачакаўся.

Ёсць толькі праект указа Дзяржкаммаёмасці краіны, у якім прадугледжваецца прадстаўленне па заяве арандатара (пазыкаатрымальніка) нерухомай маёмасці адтэрміноўкі па аплаце арэнднай платы за карыстанне такой маёмасцю (кампенсацыі расходаў, звязаных з утрыманнем і эксплуатацыяй гэтай маёмасці) да 30 верасня 2020 года.

У сваю чаргу арэндадаўцы атрымаюць адтэрміноўку выканання абавязацельстваў у дачыненні да выплаты арэнднай платы за зямлю, падатку на зямлю, падатку на нерухомасць, што выплачваюцца арэндадаўцам (пазыкадавальнікаў) за кошт арэнднай платы (расходаў, якія кампенсуюцца пазыкаатрымальнікамі), з растэрміноўкай выплаты па 31 снежня 2020 года. Праектам дакумента таксама прадугледжваецца мараторый на павелічэнне базавай арэнднай велічыні і арэнднай платы да 30 верасня 2020 года.

Але, як заўсёды, не абышлося без хібаў. Усе пералічаныя нормы дакумента будуць распаўсюджвацца на арандатараў маёмасці, якая знаходзіцца ў дзяржаўнай уласнасці, а таксама ва ўласнасці гаспадарчых таварыстваў, у статутных фондах якіх больш за 50 працэнтаў акцый (доляў) знаходзіцца ва ўласнасці дзяржавы і (або) яе адміністрацыйна-тэрытарыяльных адзінак.

То-бок, дзяржава ў чарговы раз клапоціцца не пра малы і сярэдні бізнес, а пра свае інтарэсы. А ІП і самастойныя бізнесоўцы павінны выжываць, як могуць.

Што робяць іншыя?

Эпідэмія каронавіруса сталася выклікам не толькі для Беларусі. Над падтрымкай бізнесу задумваюцца ва ўсім свеце. Амаль усе краіны пачалі з дапамогі цырульнікам, таксістам, дызайнерам і рэстаратарам. Яны абяцаюць бязвыплатныя гранты і льготныя крэдыты малому бізнесу, індывідуальным прадпрымальнікам і самазанятым. Антыкрызісныя захады прадугледжваюць, найперш, падатковыя канікулы: адтэрміноўку плацяжоў і сацыяльных збораў з кампаній і індывідуальных прадпрымальнікаў. Ірландыя, напрыклад, уводзіць крэдытныя канікулы: адтэрміноўку плацяжоў па даўгах кампаній і фізічных асобаў, і датацыі з бюджэту на выплату заробкаў супрацоўнікам фірмаў, што вымушана прастойваюць з-за каранціну.

У Чэхіі, Нідэрландах і Вялікабрытаніі ўлады абяцалі ўзяць на сябе 80–90% аплатнай ведамасці прыватнага бізнесу на некалькі месяцаў. Захады ўключаюць кампенсацыю выдаткаў на скарачэнне персаналу, каб людзям выплацілі выходную дапамогу за некалькі месяцаў, а не звальнялі без капейкі. Аплачваецца адпачынак па догляду за дзецьмі, каб бацькі не спяшаліся выходзіць на працу, пакуль школы закрытыя. У Францыі — да двух тыдняў за кошт бюджэту.

У цэлым краіны «Вялікай дваццаткі» да канца сакавіка ўжо паабяцалі выдаткаваць каля $5 трыльёнаў грошай падаткаплацельшчыкаў на барацьбу з цяперашнім крызісам — гэта прыкладна 6% гадавога аб’ёму сусветнай эканомікі.

Але ў Беларусі ж няма каронавіруса, няма каранціну, і, адпаведна, няма звязаных з гэтым праблем, ці не так? У выніку такога «хавання галавы ў пясок» мы можам застацца без цэлага прыватнага сектару эканомікі.

Дзяржпрадпрыемствы ж у нас, збольшага, выжываюць на дзяржаўнай жа падтрымцы, дзякуючы ўсялякім датацыям. Калі ж загіне прыватны бізнес — не будзе падаткаў, паступленняў у бюджэт. Адпаведна, не будзе і грошай на дзяржпадтрымку. Ёсць рызыка, што ў выніку ляснецца ўсё разам.

Таму цяпер дзяржава проста абавязаная падтрымаць малы і сярэдні бізнес. Грошы на гэта знайсці можна — адмовіцца ад парадаў, «Славянскіх базараў», хакеяў і іншых спартовых мерапрыемстваў.

Шлях да дэфолту?

Валавы знешні доўг Беларусі на 1 студзеня 2020 года склаў $40,75 мільярда. Прыкладна 42% знешняга доўгу прыпадае на дзяржаўны доўг. Доўг Нацбанку перад знешнім светам складае 2,44% ад агульнага. Знешні доўг банкаў і нябанкаўскіх фінансавых арганізацый на 1 студзеня 2020 года склаў $5,0178 мільярда, а знешні доўг суб’ектаў гаспадарання — $15,2369 мільярда.

Калі ўлады не наважацца распрацаваць дзейсныя захады па падтрымцы бізнесу, ці будзе чым нам аддаваць гэтыя пазыкі? Краіна можа апынуцца на мяжы дэфолту.

І тут — як у медыцыне: чым больш «запусціш хваробу», тым цяжэйшым будзе лячэнне.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

Снежань 2020
Пн Аў Сер Чц Пт Сб Ндз
« Ліс    
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
28293031  
© 2011 - 2020 ПАРТЫЯ БНФ. Усе правы абароненыя. Перадрукоўка дазваляецца толькі пры выкарыстаньні гіпэрспасылкі на сайт ПАРТЫІ БНФ.